ترومبوز(لخته) سیاهرگی عمقی (1)

ترومبوز سیاهرگی عمقی یا DVT وقتی بوجود می‌آید که در یکی از سیاه‌رگ‌های عمیق بدن لخته خون ایجاد شود. این اتفاق زمانی می‌افتد که سیاه‌رگ آسیب ببیند یا جریان خون درون آن کند یا متوقف شود. چندین عامل خطرآفرین در ایجاد DVT موثرند که دو مورد از مهم‌ترین آنان عبارتند از: آسیب‌دیدگی در قسمت اندامهای تحتانی و انجام جراحی‌های که لگن یا پاها را شامل بشود.

DVT ممکن است عواقب جدی داشته باشد. اگر لخته خون آزاد شود، ممکن است از طریق جریان خون حرکت کند و جریان خون در ریه‌ها را مسدود نماید. این عارضه – که آمبولی ریوی نامیده می‌شود- اگرچه نادر است، اما می‌تواند کشنده باشد. حتی اگر لخته خون آزاد نشود، ممکن است باعث آسیب دائمی به دریچه‌های ‌رگ شود. این آسیب ممکن است منجر به مشکلات طولانی‌مدت در پا مانند درد، تورم و زخم‌های پا شود.

در بسیاری از موارد، DVT بدون علائم قابل توجهی اتفاق می‌افتد و تشخیص آن بسیار دشوار است. به همین دلیل، پزشکان بر روی پیشگیری از ایجاد DVT با استفاده از روش‌های مختلف درمانی، بسته به نیازهای بیمار، تمرکز می‌کنند. اگر دچار شکستگی جدی شوید یا تحت عمل جراحی اندام تحتانی قرار بگیرید – مثلا تعویض کامل مفصل زانو یا ران – پزشکتان اقدامات لازم برای جلوگیری از DVT را انجام خواهد داد.

لخته خون ممکن است در یکی از سیاه‌رگ‌های عمیق بدن ایجاد شود. DVT ممکن است در هر سیاه‌رگ عمیقی رخ دهد، اما معمولا در سیاه‌رگ‌‌های لگن، ساق پا یا ران ایجاد می‌شود.

 

شرح

سرخ‌رگها رگ‌های خونی هستند که خون غنی از اکسیژن را از قلب به سایر قسمت‌های بدن منتقل می‌کنند. سیاه‌رگ‌ها خونی که از اکسیژن تهی شده را به قلب برمی‌گردانند. در بدن دو نوع سیاه‌رگ وجود دارد:

  • سیاه‌رگ‌های سطحی که درست در زیر سطح پوست قرار دارند
  • سیاه‌رگ‌های عمیق که در عمق عضلات قرار دارند

ترومبوز سیاه‌رگ عمقی (DVT) هنگامی ایجاد می‌شود که لخته خون (ترومبوز) در داخل یکی از سیاه‌رگ‌های عمیق شکل می‌گیرد. DVT ممکن است در هر سیاه‌رگ عمیقی رخ دهد، اما معمولا در سیاه‌رگ‌های لگن، ساق پا یا ران ایجاد می‌شود.

 

علت

عوامل مختلفی می‌توانند بر جریان خون در سیاه‌رگ‌های عمیق تاثیر بگذارند و خطر ایجاد لخته خون را افزایش دهند. این عوامل عبارتند از:

  • افزایش سن
  • سابقه شخصی یا خانوادگی DVT یا آمبولی ریوی
  • داشتن انواع خاصی از سرطان‌های بدخیم
  • داشتن بیماری وریدی، مانند واریس
  • سیگار کشیدن
  • استفاده از قرص‌های ضد بارداری یا هورمون‌درمانی
  • بارداری
  • اضافه‌وزن یا چاقی
  • اختلال لخته شدن خون وراثتی
  • شکستگی مفصل ران یا پا، یا انجام یک عمل جراحی مهم در مفصل ران، زانو یا پایین پا می‌تواند بر جریان طبیعی خون و لخته شدن تاثیر بگذارد. در این شرایط ارتوپدی، سه عامل اصلی در تشکیل لخته خون در سیاه‌رگ‌ها نقش دارند: جریان خون کند، انعقاد خون و آسیب‌دیدگی رگ‌ها.

 

خونی که به کندی در سیاه‌رگ‌ها جریان دارد (گرفتگی)

دیواره رگ‌ها صاف است. این مسئله به جریان آزاد خون و ترکیب شدن آن با عوامل طبیعی (ضد انعقاد خون) کمک کرده و از لخته شدن سلول‌های خونی جلوگیری می‌کند. اگر خون، آزادانه جریان نداشته باشد و با مواد ضد انعقادی ترکیب نشود احتمال بیشتری دارد که لخته ایجاد شود. به همین دلیل مشاهده علائم DVT در افرادی که در بستر در حال استراحت هستند، در آتل یا گچ بی‌حرکت هستند و یا به مدت طولانی قادر به حرکت نیستند مهم است.

 

هایپرکواگولاسیون(وضعیت افزایش انعقادی)

خون در اطراف ماده‌ای که به رگ تعلق ندارد غلیظ یا منعقد می‌شود. در حین جراحی ممکن است موادی مانند بقایای بافتی، کلاژن یا چربی در سیستم خونی آزاد شده و باعث لخته شدن خون گردد. بعلاوه، هنگام تعویض کامل مفصل ران، ممکن است تغییر شکل و آماده‌سازی استخوان برای دریافت پروتز باعث شود بدن مواد شیمیایی به نام آنتی‌ژن را در سیستم خونی آزاد کند. این آنتی‌ژن‌ها نیز ممکن است به تشکیل لخته کمک کنند.

 

آسیب به دیواره‌های سیاه‌رگ

در حین جراحی، پزشک باید بافت‌های نرمی مانند رباط‌ها، عضلات و تاندون‌ها را جابجا کرده یا جمع کند تا به ناحیه مورد عمل برسد. در برخی موارد، این کار ممکن است به طور طبیعی موادی ایجاد کند که  باعث انعقاد خون می‌شوند.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

به بالای صفحه بردن